<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
                 <rss version="2.0" 
                 xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
                 xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" 
                 xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/" 
                 xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">
                 <channel><title>Alanya'nın En İyi Haber Sitesi - SonAlanya.com</title>
                      <link>https://www.sonalanya.com/rss.xml</link>
                      <atom:link xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" href="https://www.sonalanya.com/rss.xml" type="application/rss+xml" rel="self"/>
                      <language>tr</language>
                      <description>Tarafsız, cesur ve objektif haberlerle Alanya’nın nabzını tutun. Son dakika Alanya haberleri ve en güncel gelişmeler için SonAlanya.com’u takip edin.</description>
                      <category>News</category>
                      <lastBuildDate>Sun, 12 Jul 2026 09:18:50 +0000</lastBuildDate>
                      <ttl>1</ttl>
                      <generator>Alanya'nın En İyi Haber Sitesi - SonAlanya.com - Haberler</generator>
                      <copyright>Copyright - 2026 - Alanya'nın En İyi Haber Sitesi - SonAlanya.com</copyright><item><title><![CDATA[80 yıl sonra gelen düzeltme]]></title>
            <guid isPermaLink="true">https://www.sonalanya.com/haber-80-yil-sonra-gelen-duzeltme-16093.html</guid>
                    <link>https://www.sonalanya.com/haber-80-yil-sonra-gelen-duzeltme-16093.html</link>
                    <description><![CDATA[ Akdeniz Üniversitesi öğretim üyesi ve ekibinden temel astrofiziğe 80 yıl sonra gelen düzeltme]]></description>
                    <content:encoded><![CDATA[ Akdeniz &Uuml;niversitesi Uzay Fiziği Ana Bilim Dalı &Ouml;ğretim &Uuml;yesi Prof. Dr. Zeki Eker ve ekibi astrofizik&ccedil;ilerin 80 yıldır &ccedil;&ouml;zemediği bilimsel problemi &ccedil;&ouml;zd&uuml;. &Ccedil;alışma ile yıldızların parlaklığı ve sıcaklığı daha doğru &ouml;l&ccedil;&uuml;lebilecek.


Akdeniz &Uuml;niversitesi Fen Fak&uuml;ltesi Uzay Bilimleri ve Teknolojileri B&ouml;l&uuml;m&uuml; Uzay Fiziği Ana Bilim Dalı &Ouml;ğretim &Uuml;yeleri Prof. Dr. Zeki Eker ve Prof. Dr. Volkan Bakış ile &Ccedil;anakkale 18 Mart ve İstanbul &Uuml;niversitesi &Ouml;ğretim &Uuml;yeleri Prof. Dr. Faruk Soydugan ve Prof. Dr. Sel&ccedil;uk Bilir, 80 yıldır d&uuml;nya astrofizik&ccedil;ilerinin &ccedil;&ouml;zemediği bilimsel problemi &ccedil;&ouml;zd&uuml;.&nbsp;


Prof. Dr. Zeki Eker, iki y&uuml;z yıllık k&ouml;kl&uuml; ge&ccedil;mişi olan uluslararası &ldquo;Monthly Notices of the Royal Astronomical Society&rdquo; dergisinde yayınlanan makale ile onlarca yıldır s&uuml;ren yıldız parlaklıkları ile ilgili yanlış kavramları ortaya koydu. Yıldız sıcaklıkları ve ışınım g&uuml;&ccedil;lerinin daha hatasız &ouml;l&ccedil;&uuml;lmesinin &ouml;n&uuml;n&uuml; a&ccedil;an makale, NASA ADS veri tabanında da yayımlandı.


&ldquo;Temeli sarsan değişiklik&rdquo;
Prof. Dr. Zeki Eker, &ldquo;Bu makale astrofiziğin temel bilgilerinde karmaşaya sebebiyet veren bir problemi &ccedil;&ouml;zm&uuml;şt&uuml;r. Bu y&uuml;zden &ouml;nemlidir. Bu &ouml;nem de ş&ouml;yle anlaşılabilir. Astrofiziği veya genel anlamda bilimi inşaatı bitmemiş bir g&ouml;kdelene benzetirsek, son zamanlarda medyayı sallayan gravitasyonel dalgaların tespiti, bir karadeliğin fotoğrafının &ccedil;ekilmesi, n&ouml;tron yıldızlarının keşfi gibi keşifler aslında bu g&ouml;kdelene bir kat daha ilave etmek gibidir. Oysa bu g&ouml;kdelenin temellerinde bir hata var ise, bu hatanın d&uuml;zeltilmesi o g&ouml;kdelene bir kat daha eklemekten &ccedil;ok daha &ouml;nemlidir&rdquo; diye konuştu.


&ldquo;Parlaklığı filtre ile tespit ediliyor&rdquo;
&Ccedil;alışma hakkında bilgi veren Prof. Dr. Zeki Eker, &ldquo;Yıldız parlaklıklarının g&ouml;ze g&ouml;r&uuml;nen &ouml;l&ccedil;&uuml;s&uuml; kadir değeri olarak bilinir. 19. y&uuml;zyılın sonlarında fotoğraf plaklarının teleskoplarda kullanılmasına başlayıncaya kadar binlerce yıldan beri sadece bir &ccedil;eşit parlaklık &ouml;l&ccedil;&uuml;s&uuml;, g&ouml;rsel kadir vardı. &Ccedil;ok ge&ccedil;meden fotoğrafların g&ouml;zden farklı olduğu anlaşıldı.&nbsp;


Bir yıldızın farklı farklı renklerde, hatta insan g&ouml;z&uuml;n&uuml;n g&ouml;remediği renklerde, ne kadar parlak olduğunu tespit etmek i&ccedil;in, g&uuml;n&uuml;m&uuml;zde artık &ccedil;ok sayıda filtre kullanılıyor. Filtreler, aslında yıldızların sıcaklıklarını, gerekli bazı bilgilerin de temin edilmesiyle nihayetinde yıldızların Watt olarak ışınım g&uuml;&ccedil;lerini tespit etmek i&ccedil;in kullanılmaktadır.&nbsp;


Bolometrik kadir 80 yıl &ouml;nce yıldızın g&ouml;r&uuml;len, g&ouml;r&uuml;lemeyen t&uuml;m ışınım g&uuml;c&uuml;n&uuml; temsil etmek i&ccedil;in tanımlanmıştır. Ancak yıldızın gama-ışını, X-ışını, UV, g&ouml;rsel, kızıl&ouml;tesi, mikrodalga, radyo gibi farklı renklerini aynı anda g&ouml;rebilen teleskop olmadığı i&ccedil;in bir yıldızın bolometrik kadirini g&ouml;zlem ile tespit etmek m&uuml;mk&uuml;n değildir. O sadece ışınım g&uuml;c&uuml; bilinirse hesaplanabilmektedir.&nbsp;


T&uuml;m renkleri temsil ettiği i&ccedil;in de bug&uuml;ne kadar &lsquo;bir yıldızın bolometrik kadiri g&ouml;rsel kadirinden daha parlaktır&rsquo; d&uuml;ş&uuml;ncesi hakimdi. Ve bu ibare makalelerde ve ders kitaplarında da yer alıyor. T&Uuml;BİTAK destekli 114R072 nolu projemiz bazı yıldızların bolometrik kadirlerinin g&ouml;rsel kadirlerinden daha s&ouml;n&uuml;k olduğunu ortaya koymuştur. Ekibimizin bu &ccedil;alışması artık ders kitaplarını, &ouml;ğreten ve araştıran beyinleri 80 yıldır &ouml;ğretilen dogma haline gelmiş bilgilerden kurtarma zamanının geldiğini ifade etmektedir&rdquo; ifadelerini kullandı.


T&uuml;rbedeki gizemi de &ccedil;&ouml;zm&uuml;şt&uuml;
Prof. Dr. Zeki Eker, 2011 yılında da UNESCO D&uuml;nya Mirası Ge&ccedil;ici Listesinde yer alan Siirt&#39;in Tillo il&ccedil;esindeki İsmail Fakirullah Hazretleri T&uuml;rbesi&rsquo;nin &lsquo;ışık d&uuml;zeneğinin&rsquo; gizemini &ccedil;&ouml;zm&uuml;şt&uuml;. Her yıl gece ve g&uuml;nd&uuml;z&uuml;n eşit olduğu 21 Mart ve 23 Eyl&uuml;l sabahlarında ışığın t&uuml;rbede yer alan İsmail Fakirullah&rsquo;ın sandukasının başucuna d&uuml;şmesini sağlayan optik d&uuml;zenek, 1960&rsquo;lı yıllarda yapılan restorasyonda bozulmuştu. Prof. Dr. Zeki Eker, 2011 yılında Antalya&#39;da T&Uuml;BİTAK Ulusal G&ouml;zlemevi M&uuml;d&uuml;rl&uuml;ğ&uuml; g&ouml;revini y&uuml;r&uuml;tt&uuml;ğ&uuml; s&uuml;re&ccedil;te optik d&uuml;zeneği yeniden eski haline getirmişti.

&nbsp;

&nbsp;

&nbsp;
 ]]> </content:encoded><category domain="https://www.sonalanya.com/bilim-haberleri">BİLİM</category><dc:creator><![CDATA[80 yıl sonra gelen düzeltme - Haberler]]></dc:creator>
                 <pubDate>Fri, 09 Apr 2021 07:35:21 +0000</pubDate>
                    <media:content url="https://www.sonalanya.com/images/haber/80_yil_sonra_gelen_duzeltme_2_823717bc3524e91c294b.jpg" type="image/jpeg" medium="image"/>
                    <media:thumbnail url="https://www.sonalanya.com/images/haber/80_yil_sonra_gelen_duzeltme_2_823717bc3524e91c294b.jpg"/>
                    <enclosure url="https://www.sonalanya.com/images/haber/80_yil_sonra_gelen_duzeltme_2_823717bc3524e91c294b.jpg" length="50000" type="image/jpeg"/>
                </item></channel></rss>